Op de boekenmarkt
De rattenvanger van Hamelen - De wereldbank, armoede en ontwikkeling
Francine Mestrum,
2006, Epo, Berchem, 222 blz. € 22
Bestel bij EPO (vermeld ARGUS en betaal slechts € 16,5 )
De ‘Wereldwijde Oproep voor Actie tegen de Armoede’ op het Wereld Sociaal Forum in Porto Alegre dateert ondertussen al van 27 januari 2005. 15 jaar eerder plaatste de Wereldbank het armoedethema weer op de politieke agenda. 10 jaar eerder vond de sociale VN-top van Kopenhagen plaats. Vijf jaar eerder werden de millenniumdoelstellingen door de VN gelanceerd.
Het lijkt erop dat we de goede weg zijn ingeslagen. Maar zijn we echt bezig met een andere ontwikkeling? Zal de armoede in de wereld met het huidige beleid echt uitgeroeid raken? Francine Mestrum heeft zo haar twijfels.
De neoliberale dogma’s worden immers luider dan ooit verkondigd. Nog steeds luidt het dat het beter is de armoede ‘structureel’ aan te pakken via vrijhandel en markt. En zo vernieuwend en ambitieus zijn de millenniumdoelstellingen nu ook weer niet.
Met ‘De rattenvanger van Hameln’ wil Mestrum aantonen dat de millenniumdoelstellingen geen beleid inhouden om de armoede uit te roeien en dat armoedebestrijding helemaal geen ontwikkeling is. In haar boek toont ze ook aan hoe de internationale instellingen zoals de Wereldbank de concepten van de derdewereldbeweging gebruiken en er een andere betekenis aan geven.
Dat geldt voor armoede, sociale bescherming, sociale ontwikkeling, cultuur, empowerment enz. Vandaar de titel van het boek, want zo fluit de Wereldbank ogenschijnlijk in de taal van de sociale bewegingen, volgens de concepten van ngo’s en vakbonden. Maar deze deuntjes horen in een heel ander muziekstuk thuis, namelijk dat van de internationale instellingen zoals het Internationaal Muntfonds, de Wereldhandelsorganisatie en het ontwikkelingsprogramma van de VN. En ondertussen veroorzaakt het neoliberale beleid nu al 20 jaar lang meer ellende dan het oplost.
Mestrum maakt niet alleen een scherpe analyse, maar reikt ook een aantal elementen aan voor een ander beleid, gericht op ontwikkeling in plaats van armoedebestrijding. Want er is wel degelijk een andere wereld mogelijk.
Essentiële lectuur voor iedereen geïnteresseerd in ontwikkelingssamenwerking, de millenniumdoelstellingen en mondialisering.
